Archiwum

W Katowicach o Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa

Ks. Tadusz Makula - prelegent

16 maja 2023 r. odbyło się w parafii w Katowicach spotkanie Oddziału PTEw, które zostało poświęcone działalności Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa – organizacji funkcjonującej w ramach Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP, której celem jest wspomaganie remontów przede wszystkim budynków kościołów ewangelickich, ale także innych obiektów parafialnych. Temat ten przedstawił ks. Tadeusz Makula, wieloletni proboszcz parafii w Żorach, były prezes Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa. Wystąpienie zatytułowane „Przeszłość i teraźniejszość Bratniej Pomocy im. Gustawa Adolfa” zgromadziło uczestników wtorkowych spotkań w katowickiej plebanii.

Gościa przedstawiła słuchaczom prezes katowickiego Oddziału PTEw prof. Grażyna B. Szewczyk, podkreślając jego wieloletnie doświadczenie i zaangażowanie w działalność organizacji upamiętniającej swoją działalnością szwedzkiego króla Gustawa Adolfa (1594-1632), który zasłużył się niosąc pomoc protestantom zagrożonym na terenach wielu krajów europejskich. Ks. Tadeusz Makula swoją prelekcję rozpoczął od nawiązania do czasów Reformacji przedstawiając, w jaki sposób doszło do wojen religijnych pomiędzy coraz liczniejszymi zwolennikami nauk Lutra, a dążącym do zachowania swego status quo Kościołem rzymskokatolickim. Rozprzestrzeniający się konflikt doprowadził do długotrwałej i wyniszczającej wojny nazwanej wojną trzydziestoletnią. Duchowny przybliżył, jak w toczący się na terenie wielu państw konflikt zaangażowała się Szwecja, państwo protestanckie. Przypomniane zostało, że zagrożeni protestanci zwrócili się z prośbą o pomoc do ewangelickiego władcy Szwecji – króla Gustawa Adolfa z dynastii Wazów.

Czytaj dalej »

50 lat Konkordii Leuenberskiej

Prof. Karol Karski – prelegent


15 maja 2023 r. na spotkaniu warszawskiego oddziału PTEw prof. Karol Karski wygłosił prelekcję nt. Konkordii Leuenberskiej. W marcu minęło 50 lat od podpisania dokumentu zwanego Konkordią Leuenberską, dotyczącego wspólnoty ołtarza i ambony Kościołów luterańskich, reformowanych i metodystycznych w Europie. Prelegent przypomniał, że pierwsze poszukiwania porozumienia były widoczne już w rozmowach Lutra i Zwingliego, którzy dyskutowali w 1529 r. na zamku w Marburgu, ale rozmowy te nie przyniosły wówczas rezultatu. Dopiero w 16 marca 1973 r. w niewielkiej miejscowości szwajcarskiej Leuenberg przedstawiciele Kościołów luterańskich, reformowanych i ewangelicko-unijnych z całej Europy podpisali doktrynalne porozumienie. Porozumienie to osiągnięto po dwudziestoletnich dyskusjach i pracy w ramach Komisji Wiara i Ustrój Światowej Rady Kościołów, kontynuowanych potem przez Światową Federację Luterańską i Światowy Alians Kościołów Reformowanych.

Czytaj dalej »

Śladami ojców wiary: film „Domy Pana”: Ustroń, 16 maja


📌Polskie Towarzystwo Ewangelickie Oddział Ustroń zaprasza na spotkanie

📌Tematem będą luterańskie ślady przeszłości na Dolnym Śląsku – „Ś𝐥𝐚𝐝𝐚𝐦𝐢 𝐨𝐣𝐜ó𝐰 𝐰𝐢𝐚𝐫𝐲”- 𝐂𝐳ęść 𝐈

🎥Podczas spotkania zaprezentowany zostanie film 𝐔𝐭𝐞 𝐁𝐚𝐝𝐮𝐫𝐲 „𝓓𝓸𝓶𝔂 𝓟𝓪𝓷𝓪”

📌Spotkanie odbędzie się 𝟏𝟔 𝐦𝐚𝐣𝐚 𝐨 𝐠𝐨𝐝𝐳𝐢𝐧𝐢𝐞 𝟏𝟔:𝟎𝟎 w Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Ustroniu

📌Zapraszam wszystkich zainteresowanych

Łukasz Sitek

Walne Zabranie (sprawozdawczo-wyborcze) Delegatów PTEw, Katowice 2023


W sobotę 13 maja 2023 r. na plebanii Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Katowicach odbyło się Walne Zebranie Delegatów Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego (PTEw). W związku z zakończeniem kolejnej 4-letniej kadencji, zebranie to miało charakter sprawozdawczo-wyborczy.

W wyniku wyborów nowym prezesem Zarządu Głównego PTEw został Michał Jadwiszczok z Oddziału PTEw w Poznaniu. Dr Michał Jadwiszczok – nowy prezes PTEw, był członkiem Zarządu Głównego przez pięć kolejnych kadencji od 2002 r. W latach 2004-2010 był redaktorem naczelnym ówczesnego dwumiesięcznika „Słowo i Myśl”, później pozostając w składzie redakcji. Był głównym organizatorem trzech ogólnopolskich zjazdów PTEw, które odbyły się w Poznaniu w latach 2004, 2009 i 2019, ostatni z okazji 100-lecia PTEw. Z zawodu jest nauczycielem historii, m.in. autorem książki „Antyizraelskie ugrupowania terrorystyczne i ich zwalczanie” (2010).

Nowy Zarząd Główny PTEw. Od lewej: Zbigniew Gruszka, Anna Bednarek-Drath, Józef Król, Halina Czaderna, Michał Jadwiszczok, Jan Szturc i Łukasz Sitek

W oddzielnym głosowaniu wybrano pozostałych sześcioro członków Zarządu Głównego, który ukonstytuował się następująco:

  • prezes: dr Michał Jadwiszczok (Poznań)
  • wiceprezes: Józef Król (Jaworze)
  • sekretarz: dr Zbigniew Gruszka (Łódź)
  • skarbnik: Halina Czaderna (Cieszyn)
  • członkowie: Anna Bednarek-Drath (Łódź), Łukasz Sitek (Ustroń), dr hab. Jan Szturc (Katowice)

Wybrano także Główną Komisję Rewizyjną oraz Sąd Polubowny.

Walne Zabranie przyznało dwóm bardzo zasłużonym działaczom Towarzystwa tytuły Honorowego Członka PTEw. Otrzymali je:

Czytaj dalej »

Michał Jadwiszczok nowym prezesem Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego!

Dr Michał Jadwiszczok
- prezes Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego


W sobotę 13 maja na plebanii Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Katowicach odbyło się Walne Zebranie Delegatów Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego (PTEw). W związku z upływem kolejnej 4-letniej kadencji dotychczasowego Zarządu Głównego, zebranie to w tym roku miało charakter sprawozdawczo-wyborczy. W wyniku wyborów nowym prezesem Zarządu Głównego PTEw został Michał Jadwiszczok z Oddziału PTEw w Poznaniu. Zastąpił on na tej funkcji Józefa Króla, który był prezesem w latach 2002-2023.

Dr Michał Jadwiszczok – nowy prezes PTEw, był członkiem Zarządu Głównego przez pięć kolejnych kadencji od 2002 r. W latach 2004-2010 był redaktorem naczelnym ówczesnego dwumiesięcznika „Słowo i Myśl”, później pozostając w składzie redakcji. Był głównym organizatorem trzech ogólnopolskich zjazdów PTEw, które odbyły się w Poznaniu w latach 2004, 2009 i 2019, ostatni z okazji 100-lecia PTEw. Z zawodu jest nauczycielem historii, m.in. autorem książki „Antyizraelskie ugrupowania terrorystyczne i ich zwalczanie” (2010).

W najbliższym czasie opublikujemy szczegółowe sprawozdanie z tego ważnego dla PTEw wydarzenia, jakim było dzisiejsze Walne Zebranie.

Po Ewangelickim Dniu Kultury w Poznaniu

Małgorzata Grzywacz


Polskie Towarzystwo Ewangelickie, Oddział w Poznaniu realizując swoją misję statutową popularyzacji kultury ewangelickiej postanowiło zorganizować w podwojach parafii poznańskiej Ewangelicki Dzień Kultury. Zebranych W kościele Łaski Bożej w Poznaniu przywitała prof. UAM Małgorzata Grzywacz.

Denis Karachevtsev

W pierwszej części zaprezentował się wiolonczelista z Ukrainy Denis Karachevtsev. Absolwent Akademii Muzycznej im. Czajkowskiego w Kijowie. Po najeździe rosyjskim na naszego wschodniego sąsiada zasłynął koncertem na ruinach zniszczonego Charkowa, upublicznionym na ogólnodostępnej platformie internetowej. Jego wiolonczela rozbrzmiewała pośród budynków zniszczonych przez agresorów. W Poznaniu dla zebranych wykonał utwory Bacha, Dall’Abaco, Rekalo oraz własne improwizacje. Podczas momentów ciszy można było usłyszeć deszcz uderzający o dach świątyni, który dodawał atmosfery tajemniczości całemu koncertowi. W pewnym momencie instrument zabrzmiał jak syrena wyjąca, wzywająca ludność do schronu w czasie nalotu. To utwór ukraińskiego autora Victora Rekalo dobrze oddający wrażenie jakie mogła odczuwać ludność bombardowanego Charkowa i innych miast zaatakowanej Ukrainy. Prócz współczesnych autorów wybrzmiał również J.S. Bach tak dobrze oddający nastrój ducha reformacyjnych kompozytorów.

Czytaj dalej »

Relacja z seminarium PTEw „Media ewangelickie czy ewangelicy w mediach?”, Łódź 2023

Od lewej: Szymon Pawlas, Aneta Sokół, Łukasz Ostruszka, Andrzej Weigle i Marcin Iskrzycki


W dniach 22-23 kwietnia 2023 r. w Łodzi odbyło się seminarium „Media ewangelickie czy ewangelicy w mediach?” zorganizowane przez Polskie Towarzystwo Ewangelickie. Poniżej zamieszczamy krótką informację o tym ważnym wydarzeniu w oczekiwaniu na publikację wybranych materiałów i głosów w dyskusji na tematy poruszane na seminarium.

Seminarium odbyło się w pierwszej części w kaplicy Mateusik w kościele tamtejszej Parafii Ewangelicko-Augsburskiej, a w drugiej części w pobliskim domu Okręgowej Izby Lekarskiej w Łodzi. Podczas sesji w sobotę 22 kwietnia wygłoszono następujące referaty:

  • ks. Halina Radacz, Misja i wizja tradycyjnych mediów ewangelickich,
  • Marcin Iskrzycki, Multimedia i technologia w kościele. Dlaczego warto być nowoczesnym kościołem?
  • dr hab. Małgorzata Grzywacz (odczytał dr Michał Jadwiszczok), Przemiany na rynku prasy ewangelickiej na przykładzie „Słowa i Myśli”,
  • Andrzej Weigle, Czy potrzebujemy ewangelickiej telewizji?
  • dr Szymon Pawlas, Ewangelickie media społecznościowe na przykładzie facebookowej grupy „Luteranie w Polsce”,
  • dr Aneta Sokół, Przyszłość książki ewangelickiej,
  • ks. Łukasz Ostruszka, Obecność ewangelików w przestrzeni publicznej.

Na zakończenie odbyła się dyskusja panelowa z udziałem prelegentów, którą moderował dr Zbigniew Gruszka.

Czytaj dalej »

Z promocji książki Anny Seemann-Majorek poświęconej Matce Ewie

Prelegentka: dr Anna Seemann-Majorek

18 kwietnia 2023 r. odbyło się spotkanie katowickiego Oddziału PTEw. Gościem była dr Anna Seemann-Majorek, autorka najnowszej książki poświęconej Matce Ewie z Miechowic (1866-1930) – Ewie von Tiele-Winckler, ewangelickiej diakonisie, która przez cale życie służyła biednym, chorym i sierotom. Autorkę przedstawiła słuchaczom dr Aneta Sokół zwracając uwagę na różne formy jej aktywności zawodowej. Dr Anna Seemann-Majorek jest nauczycielem, antropologiem kultury, animatorem, bibliotekarzem, a także pełniła rolę kustosza w Muzeum „Domek Matki Ewy” w Bytomiu-Miechowicach. Jest również inicjatorką wielu działań propagujących dzieło tej znanej ewangelickiej diakonisy, m.in. filmu „Szlakiem Matki Ewy”. Jest również wiceprezesem Ewangelickiego Stowarzyszenia Kultury.

Podczas katowickiego spotkania zaprezentowała książkę wydaną na podstawie jej rozprawy doktorskiej, zatytułowaną „Matka Ewa z Miechowic. Życie i dzieło” (Łódź 2022). Dr Seemann-Majorek przybliżyła słuchaczom, jak zrodziło się jej zainteresowanie tą niezwykłą kobietą, która pozostawiła życie w pałacu by służyć biednym, chorym i ubogim. Początkiem tych zainteresowań prelegentki były, jak się okazało, pierwsze wycieczki do Miechowic w czasach dzieciństwa. Już jako osoba dorosła autorka została zatrudniona jako kustosz w powstałym ośrodku muzealnym upamiętniającym postać Matki Ewy, co zaowocowało gromadzeniem dokumentów i wszelkich materiałów związanych z bogatą aktywnością twórczyni miechowickiego ośrodka „Ostoi Pokoju” (1890), jej życiem i poświęceniem dla innych. Towarzyszyło temu przekonanie, że brakuje odpowiedniej publikacji na temat Matki Ewy, która pokazałaby w pełni jej dzieło. Ten niedostatek wiedzy na temat Matki Ewy autorka postanowiła wypełnić przygotowując swoją dysertację doktorską.

Czytaj dalej »

Za nami twórcze seminarium PTEw dotyczące mediów!

Za nami twórcze i angażujące seminarium. Warto rozmawiać, warto dostrzegać nie tylko wady, ale i szanse płynące z wykorzystania „nowych” mediów. Chodzi bowiem nie tylko o to, co publikujemy, ale gdzie, dla kogo i z jakim efektem.

Z pewnością Kościół Ewangelicko-Augsburski czyli Luterański (nad odbiorem społecznym tej nazwy również mówiliśmy) potrzebuje jeszcze liczniejszych i lepszych działań w przestrzeni cyfrowej, takich, które jak najlepiej przekażą szerokiej społeczności wspomniane podczas spotkania podstawowe przymioty konfesji augsburskiej, ale i szerzej: ewangelickiej. Szczegółowe informacje i materiały z seminarium wkrótce będziemy udostępniać.

Drodzy prelegenci – ogromnie dziękujemy za twórczo spędzony czas!

* * *
Tekst i zdjęcia: Zbigniew Gruszka

Historia Szpitala Ewangelickiego w Warszawie

Szpital Ewangelicki w Warszawie
(lata 30. XX w.)

17 kwietnia na spotkaniu warszawskiego oddziału PTEw prezeska oddziału, Aldona Karska, przedstawiła historię Szpitala Ewangelickiego w Warszawie, który po ponad dwustu latach działalności został zburzony przez okupanta hitlerowskiego 80 lat temu wraz z likwidacją warszawskiego getta. Prelekcja była połączona z prezentacją slajdów.

Początki szpitala sięgają pierwszej połowy XVIII w., kiedy to na terenie założonego przez ewangelików cmentarza zbudowano w 1736 r. drewniany domek, w którym jedną izbę przeznaczono dla chorych. W dalszych latach pomieszczenia rozbudowywano, z czasem zamieniono na obiekt murowany. A po likwidacji cmentarza pod koniec XVIII wybudowano kolejne pawilony.

Czytaj dalej »

Konfederacja Warszawska z 1573 r.

Leopold Kłoda - prelegent

3 kwietnia 2023 r. w jaworzańskim Oddziale PTEw odbyło się kolejne spotkanie. Temat „Konfederacja Warszawska w 450 rocznicę jej uchwalenia” przedstawił prezes Oddziału, Leopold Kłoda.

28 stycznia 1573 r. sejm konwokacyjny w Warszawie podjął uchwałę zawierającą postanowienia dotyczące zapewnienia swobody wyznania szlachcie Rzeczpospolitej Obojga Narodów, znaną jako Konfederacja Warszawska. Gwarantowała ona bezwarunkowy i wieczny pokój między wszystkimi różniącymi się w wierze, zapewniała tzw. innowiercom równouprawnienie z katolikami i opiekę państwa. Dokument uważany jest za początek gwarantowanej prawnie tolerancji religijnej.

Czytaj dalej »

Poznański Oddział PTEw pracuje intensywnie!

Wspieramy obrońców: przygotowania materiałów opatrunkowych i świec


„Zielony domek”: od klubu dla dzieci uchodźców do polsko-ukraińskiego centrum rozwoju dzieci i młodzieży

Cz. 1. Minął rok

22 marca 2022 r. do Poznania przybyła grupa uchodźców wojennych z Ukrainy, którą zaopiekowała się Parafia Ewangelicko-Augsburska w Poznaniu. W wyniku współpracy z Polskim Towarzystwem Ewangelickim oddział w Poznaniu, powstał klub dla dzieci i młodzieży „Zielony domek”, który od początku prowadzi prof. Małgorzata Grzywacz (Instytut Kulturoznawstwa UAM, przy współpracy Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Poznaniu, PTEw). Opiekę znajdują tu dzieci i młodzież do 18. roku życia. Zajęcia edukacyjne, sportowe, wycieczki i inne aktywności (w tym intensywna nauka języka polskiego) trwają nieprzerwanie od początku działań wojennych i nie przewiduje się ich zawieszenia. Spotyka się regularnie ok. 10-15 osób, przynajmniej raz w tygodniu.

Stepan zasłuchany w historię poznańskich koziołków

Wsparcia merytorycznego udzieliły tej działalności prof. Izabela Skórzyńska (Wydział Historii UAM) oraz doktorantka Szkoły Nauk Humanistycznych, Katarzyna Witek-Dryjańska. Całość projektu i jego realizacja nie byłyby do pomyślenia bez pomocy osób prywatnych, instytucji oraz kościelnych osób prawnych. Wspierają nas cały czas Kiwanis – Club Lörrach (Niemcy), First Church Marlborough (USA), Parafia Ewangelicko-Augsburska w Poznaniu oraz Diakonia Polska. Całość środków pozyskanych od sponsorów wydajemy na bieżące funkcjonowanie – aktywności kulturalne, sportowe, rekreacyjne. Większość z naszych podopiecznych mówi już dobrze w języku polskim, włączając się w tworzenie nowej jakości i wspólnej przestrzeni dla dzieci, młodzieży i dorosłych.

Gdy przed rokiem, w marcu 2022 r. przybył do nas Vlad Oryshych, na krótko przed osiemnastymi urodzinami, uchodząc z mamą z bombardowanego Charkowa, nie wiedzieliśmy, że za chwilę urządzimy mu przyjęcie urodzinowe i w ten sposób zainaugurujemy działalność klubu. Tort, wsparcie finansowe, no i gromko zaśpiewane 100 lat towarzyszyły naszym pierwszym wspólnym chwilom.

Czytaj dalej »