Archiwum

O kościołach ewangelickich na Górnym Śląsku

Dr hab. Jan Szturc - prelegent

Podczas kolejnego spotkanie w bielskim Oddziale PTEw, które odbyło się 16 maja 2019 r., wyświetlono film dokumentalny „Dzieło łaski” poświęcony ewangelickim kościołom neogotyckim na Górnym Śląsku.

Obraz ten został wyprodukowany w 2012 r. przez Telewizję Polską w Katowicach na zlecenie Diecezji Katowickiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP. W filmie oprócz pokazania i krótkiego omówienia wybranych budynków kościelnych, znalazły się także komentarze prof. Ewy Chojeckiej, dr hab. Irmy Koziny, prof. Jerzego Buzka i ks. bp. Tadeusza Szurmana – inicjatora tej produkcji.

Czytaj dalej »

I Ewangelickie Dni Kultury w Poznaniu: Obrazy i Słowo, impresje o pięknie

Gość: diak. Aleksandra Błahut-Kowalczyk (na tle okna)

11-12 maja 2019 r. w Poznaniu z inicjatywy Oddziału PTEw w Poznaniu, przy współpracy z Parafią Ewangelicko-Augsburską, odbyły się I Ewangelickie Dni Kultury. Tematem postarano się nawiązać do hasła przyjętego na rok 2019 w Kościele Luterańskim: Rok troski o stworzenie.

Pierwszego dnia zebrani mogli uczestniczyć w odsłonięciu wystawy fotografii Romualda Długosza ukazującej piękno przyrody, zarówno flory jak i fauny. Autor, Pomorzanin z urodzenia, a biolog i medyczny diagnosta laboratoryjny z wykształcenia, obecnie na emeryturze może oddawać się swojej wieloletniej pasji jaką jest fotografia. Członek Sekcji Fotograficznej Stowarzyszenia Marynistów Polskich już drugi raz gości z wystawą w progach poznańskiej parafii. Od kilku lat regularnie wystawia swoje prace zarówno w regionie jak i poza nim.

Czytaj dalej »

Maj 2019 roku w jaworzańskim Oddziale PTEw

Ks. Karol Macura - prelegent

Tradycyjnie już w pierwszy poniedziałek miesiąca, 6 maja, w jaworzańskim Oddziale PTEw odbyło się kolejne spotkanie. Temat „Leonardo da Vinci – największy artysta renesansu w 500. rocznicę śmierci” przedstawił ks. Karol Macura z Drogomyśla. Prelegent na podstawie 50 wyświetlonych slajdów skupił się na istocie geniuszu Leonarda da Vinci, gdyż rzeczywiście trzeba go nazwać geniuszem.

Leonardo da Vinci (1452-1519)

Leonardo da Vinci – włoski renesansowy malarz, architekt, filozof, muzyk, pisarz, odkrywca, matematyk, mechanik, anatom, wynalazca, geolog i rzeźbiarz – urodził się 15 kwietnia 1452 r. w Anchiano we Włoszech. W rozumieniu współczesnym nie miał nazwiska, gdyż „da Vinci” oznacza „z miasta Vinci”.

Powszechnie uważa się Leonarda za jednego za największych malarzy wszystkich czasów i właśnie talent malarski przysporzył mu największej popularności. Dwie z jego prac, „Mona Lisa” i „Ostatnia Wieczerza” zajmują czołowe miejsca na listach najsławniejszych portretów i dzieł malarstwa. W Polsce szczególnie znany jest obraz „Dama z gronostajem” znajdujący się w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie. Do czasów dzisiejszych przetrwało najprawdopodobniej 15 jego obrazów.

Czytaj dalej »

O roli plebani ewangelickiej

Ks. Jan Badura - prelegent

Kolejne spotkanie bielskiego Oddziału PTEw odbyło się 11 kwietnia 2019 r. Gościem był ks. Jan Badura, który przedstawił prelekcję „Rola plebani ewangelickiej”.

Prelegent przedstawił różne sytuacje związane z funkcjonowaniem plebani. W okresie powojennym plebanie ewangelickie odegrały dużą rolę w stabilizacji życia religijnego. Równocześnie pojawiły się nowe formy aktywności parafialnej, zarówno w zakresie nauczania katechetycznego jak i organizacji przedsięwzięć angażujących dzieci i młodzież. Ks. Jan Badura podkreślił także znaczenie organizowanych spotkań ekumenicznych czy kulturalnych, np. w zakresie promocji książek i spotkań autorskich.

Czym jest Biblia? – spotkanie w Żorach

Mateusz Krzesiński - prelegent

„Czym jest Biblia?” – to pytanie było omawiane na spotkaniu PTEw w Żorach 27 kwietnia 2019 r. Gościem spotkania był pastor Mateusz Krzesiński, wykładowca Wyższej Szkoły Teologiczno-Humanistycznej. Prelekcję rozpoczął wątkiem biograficznym, przybliżając zebranym etapy swej zawiłej, pełnej niepokojów drogi do Biblii i jej przekazu.

Inspiracją do chęci poznawania i zbliżania się do Bożej prawdy była Ewangelia, a następnie jej wpływ na proces przemiany duchowej i w konsekwencji świadomość, że jedynym ratunkiem, właściwą drogą i prawdą jest Jezus Chrystus.

Przechodząc do podstawowego tematu, prelegent przedstawił Biblię jako najbardziej znaną, świętą księgę na świecie, będącą arcydziełem literackim, stanowiącym zarazem olbrzymią bibliotekę, powstałą na przestrzeni 1500 lat, tworzoną przez wielu autorów powołanych i natchnionych przez Ducha Świętego do spisania jej treści.

Czytaj dalej »

Kwiecień 2019 w cieszyńskim PTEw

Ks. dr Józef Pindór (1864-1919)

W pierwszy kwietniowy czwartek, 4 kwietnia, wystąpił ks. Marek Londzin, który przypomniał postać ks. dr. Józefa Pindóra (1864-1919). Rodzice – wójt i rolnik w Lesznej Jan i Helena z domu Kozieł, mieli czterech synów: Jana, Józefa, Pawła i wcześnie zmarłego chłopaczka o nieznanym imieniu. Paweł pozostał na ojcowiźnie, dwaj najstarsi Jan i Józef zostali duchownymi, obaj z tytułem doktora. Pierwszemu z nich danym było pracować w zborze cieszyńskim w trudnym okresie wzmagania się napięć narodowościowych. Ks. Jan był duchownym całkowicie oddanym Kościołowi, ale i tym, który odmówił współudziału w dyskryminacji miejscowych współwyznawców po stronie ks. dr. Teodora Haasego, za co przyszło mu ponieść karę wydalenia ze zboru i podjęcia służby na dalekich kresach odrodzonej Rzeczypospolitej. Ks. Józef od początku skierowany do pracy wśród obcych, bardzo przysłużył się w utrwaleniu dzieła Reformacji wśród Chorwatów, ale gdy po latach przyszło mu stanąć wśród swoich, nie umiał się znaleźć, gdyż wszelkie więzi z ziemią, z której wyszedł zostały przygaszone. O ile ks. Jan w Cieszynie pozostawił swój wyraźny ślad, a dzięki „Pamiętnikowi” (Cieszyn 2009) mogliśmy poznać wiele szczegółów jego życiorysu, o tyle ks. Józef w cieszyńskim środowisku jest zupełnie zapomniany, podobnie jak jego mogiła na cmentarzu ewangelickim w Cieszynie pomimo, iż w miejscu jego działalności jego zasługi są nietuzinkowe.

Czytaj dalej »

Walne Zebranie Sprawozdawczo-Wyborcze Delegatów PTEw obradowało w Katowicach 27 kwietnia 2019 r.

Nowy Zarząd Główny PTEw, od lewej: Maria Miarka, Michał Jadwiszczok, Józef Król, Violetta Bolek, Halina Czaderna, Jan Szturc i Józef Chmiel

W sobotę 27 kwietnia 2019 r. na plebanii Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Katowicach odbyło się Walne Zabranie Sprawozdawczo-Wyborcze Delegatów PTEw. Wzięło w nim udział 26 delegatów z poszczególnych Oddziałów.

Ustępujący Zarząd Główny przedstawił sprawozdania z działalności merytorycznej i finansowe, które zostały przyjęte przez Delegatów, po czym na wniosek Głównej Komisji Rewizyjnej udzielono Zarządowi absolutorium.

W dyskusji nad sprawozdaniami zwrócono m.in. uwagę na trudności w pozyskiwaniu środków na szerzej zakrojone działania Zarządu Głównego i Oddziałów, ponieważ bardzo trudne stało się uzyskanie pozytywnego rozstrzygnięcia w konkursach organizowanych przez instytucje samorządowe, państwowe, czy naukowe jak Narodowe Centrum Nauki. M.in. negatywnie został rozpatrzony przez Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego wniosek Zarządu Głównego o dofinansowanie wydania książki o dziejach PTEw przygotowywanej z okazji 100-lecia działalności Towarzystwa.

Czytaj dalej »

Prezentacja książki „Dziedzictwo górnośląskiej Reformacji” odbyła się
w Katowicach

Od lewej: Wacław Gojniczek, Ewa Chojecka, Ryszard Kaczmarek, Grażyna B. Szewczyk, Marian Niemiec i Marcin Gabryś

Zamiast tradycyjnego spotkania, w kwietniu katowicki Oddział PTEw wziął udział w promocji publikacji poświęconej dziejom Reformacji na Śląsku. 16 kwietnia w Bibliotece Śląskiej miała miejsce prezentacja książki „Dziedzictwo górnośląskiej Reformacji”; organizatorami tego wydarzenia był Instytut Badań Regionalnych (IBR) Biblioteki Śląskiej wraz z Oddziałem PTEw w Katowicach. Promowana pozycja jest pokłosiem jubileuszowej konferencji, która odbyła się we wrześniu 2017 r. w Bibliotece. W konferencji udział wzięli członkowie katowickiego Oddziału PTEw – prof. Grażyna Barbara Szewczyk oraz dr hab. Jan Szturc, którzy są także współautorami promowanej książki.

Promocja odbyła się w sali audytoryjnej „Parnassos”. Na wstępie gości powitał dyrektor Biblioteki Śląskiej – dr hab., prof. UŚ Zbigniew Kadłubek, który podkreślił, że reformująca się w obecnym czasie Biblioteka jest tym bardziej dobrym miejscem do rozmów o Reformacji, a promowana książka na pewno stanie się ważną pozycją wzbogacającą dotychczasową wiedzę o reformacyjnych wydarzeniach na Śląsku.

Czytaj dalej »

Dr hab. Grażyna Kubica o diakonisach z Bielska

Dr hab. Grażyna Kubica - prelegentka

Bielski Oddział PTEw zorganizował w dniu 14 marca spotkanie, na którym prelekcję „Bielskie diakonise – pielęgniarki ze Śląskiego Ewangelickiego Domu Sióstr”, wygłosiła dr hab. Grażyna Kubica z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.

W okresie Reformacji instytucja zakonów została zlikwidowana, ale później powstawały diakonaty, w których siostry nazywano diakonisami. Były to kobiety, na ogół samotne, żyjące we wspólnotach i poświęcające się pracy społecznej – charytatywnej.

Historia powstania tych środowisk rozpoczęła się w drugiej połowie XIX w. Na Śląsku Cieszyńskim pierwszy ewangelicki Dom Sióstr Diakonis utworzono w 1892 r., dzięki zaangażowaniu ks. dr Teodora Haasego, w szpitalu ewangelickim w Cieszynie. Natomiast w Bielsku inicjatywa utworzenia Śląskiego Ewangelickiego Domu Diakonis pojawiła się na początku 1900 r. Do budowy przystąpiono w 1904 r. według projektu bielskiego architekta Karola Schulza. Zakłady oddano do użytku 18 grudnia 1905 r.

Czytaj dalej »

Spotkanie PTEw o Bonhoefferze i Różewiczu odbyło się w Centrum Dialogu im. M. Edelmana w Łodzi

Od lewej prelegenci: dr hab. Jerzy Sojka i dr Przemysław Dakowicz oraz prowadzący prof. dr hab. Jarosław Płuciennik

Katedra Teorii Literatury w Instytucie Kultury Współczesnej Uniwersytetu Łódzkiego, Centrum Dialogu im. Marka Edelmana oraz Polskie Towarzystwo Ewangelickie Oddział w Łodzi zorganizowały spotkanie pt. „Zaangażowanie. Nauka chodzenia: Bonhoeffer i Różewicz”. Spotkanie odbyło się w Centrum Dialogu w dniu 9 kwietnia 2019 r.

Podczas spotkania zastanawiano się nad zaangażowaniem społecznym chrześcijanina Dietricha Bonhoeffera, który 9 kwietnia 1944 r. został stracony za udział w spisku na życie Hitlera. Rozważano również zaangażowanie społeczne poety Tadeusza Różewicza, który dedykował Bonhoefferowi tomik „Nauka chodzenia” (2007).

O tych trudnych sprawach rozmawiali dr hab. Jerzy Sojka (Chrześcijańska Akademia Teologiczna w Warszawie) i dr Przemysław Dakowicz (Uniwersytet Łódzki). Spotkanie poprowadził prof. dr hab. Jarosław Płuciennik (Uniwersytet Łódzki), a dyskusji towarzyszyła recytacja dwóch wierszy Różewicza przez aktora Teatru Nowego Wojciecha Oleksiewicza oraz mini-recital dr Marii Czajkowskiej, która wykonała dwie pieśni będące interpretacją tekstów Bonhoeffera i Psalmów 101 i 33.

Czytaj dalej »

Ewangelickie Towarzystwo Oświatowe i działalność placówek edukacyjnych Fundacji ETO

Agnieszka Bednarkiewicz-Sowińska - prezes Zarządu Fundacji Ewangelickiego Towarzystwa Oświatowego


15 kwietnia na terenie przedszkola „Szkrabki” i szkoły podstawowej im. S.B. Lindego – placówek prowadzonych przez Ewangelickie Towarzystwo Oświatowe (ETO) – odbyło się comiesięczne spotkanie warszawskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Ewangelickiego.

Prezes Zarządu Fundacji – Agnieszka Bednarkiewicz-Sowińska, rozpoczęła swoją prelekcję od  przypomnienia działalności licznych placówek wychowawczych i edukacyjnych na terenie Warszawy i okolicach prowadzonych przez Parafię Ewangelicko-Augsburską Świętej Trójcy w Warszawie przed 1939 rokiem.

Następnie prelegentka przedstawiła okoliczności powołania Fundacji i stwierdziła, że idei powstania ETO przyświecała myśl nawiązania do dobrych tradycji warszawskiej społeczności ewangelickiej, która w przeszłości, dbając o właściwe wychowanie i edukację młodzieży, zakładała szkoły różnych szczebli. Dlatego głównym celem ETO było założenie przedszkola, następnie szkoły podstawowej, a w dalszej perspektywie i średniej. Z założenia placówki te mają być otwarte dla wszystkich.

Czytaj dalej »

„Stosunek Lutra do państwa” – prelekcja dr. hab. Jerzego Sojki

Dr hab. Jerzy Sojka - prelegent


Kolejne spotkanie w bielskim Oddziale PTEw odbyło się 21 lutego 2019 r. Pierwszą jego część zajęła interesująca prelekcja, którą wygłosił gość, dr hab. Jerzy Sojka – pracownik Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie, teolog, wykładowca, autor wielu prac naukowych z zakresu teologii luterańskiej. Prelegent przedstawił temat „Stosunek Lutra do państwa a dokument Światowej Federacji Luterańskiej”.

Po prelekcji odbyło się Walne Zebranie Sprawozdawcze Oddziału, podczas którego dokonano podsumowania i oceny działalności w minionym 2018 r. Zebranie przyjęło bez zastrzeżeń sprawozdania, a Zarządowi Oddziału udzielono absolutorium. Następnie Zarząd przedstawił wstępny plan spotkań na 2019 r.